NFT ve Yasal Süreç, Düzenleme Yolda mı?
Blockchain teknolojisiyle ön plana çıkan NFT, süratli bir benimsenme yaşarken hukuksal süreçlerin işleyişini de tetikledi.
Teknoloji geliştikçe yeni gelişmeler ve yeni teşebbüsler ortaya çıkıyor. Bitcoin liderliğinde başlayan kripto para akımı ve blockchain teknolojisi, yıllar geçtikçe farklı bölümlere de kapı araladı. Metaverse ve NFT, bu dalların en popülerleri oldu. NFT, klasik sanatı dijital ortamla buluşturduğu için ağır ilgi gördü. Süratle benimsenen NFT’ler, hukukî boyutları ve düzenlemeleri de merak ettirdi.
NFT ve Tüzel Boyut
BTCHaber’den Sena Karakılıç’ın yaptığı özel haber, süratle gelişen ve kullanımı artan NFT’lerin hukukî süreçlerini ele aldı.
BTCHaber‘e göre, NFT’ler özelinde halihazırda farklı bir düzenleme oluşturulmadığı için, telif hakkı ve şahsî haklar üzere bahisler 5846 sayılı Fikir ve Sanat Yapıtları Kanunu (FSEK) kapsamında inceleniyor.
FSEK kapsamında, eser sahiplerinin telif haklarını korumak yahut elde etmek gayesiyle başvurabileceği yasal hakları ise üçe ayrılıyor. Bunlar, manevi haklar, mali haklar ve yargılamaya ait haklar olarak bedellendiriliyor.
Bu mevzu hakkında uzmanların görüşlerini alan BTCHaber, Avukat Havva Yıldız, Avukat Keyifli Yıldırım Köse ve Avukat Tuğsan Yılmaz ile özel bir röportaj gerçekleştirdi.
NFT Gelişiminin Art Yüzü: Hukuk Süreçleri
NFT tarafındaki popülarite ve benimsenme günden güne artıyor. Beşerler, birbirinden farklı ve ilgi cazip koleksiyonları kendilerine ilişkin blockchain imzasıyla almaya başladı.
NFT’lerin mülkiyet hakkı ve telif üzere hususlar hakkında açıklama yapan Avukat Havva Yıldız, şunları söyledi;
“Halihazırda dünya genelinde ve ülkemizde doğan uyuşmazlıklar incelendiğinde NFT’lerin eşya hukuku, sermaye piyasası hukuku, fikri mülkiyet hukuku gibi farklı alanlar bakımından değerlendirildiğini görmekteyiz. Bu kapsamda İngiliz, Çin ve Singapur Mahkemeleri tarafından verilen, NFT’lerin “mülkiyet hakkı kapsamına dahil varlıklar” sayılabileceği sonucunu doğuran kararlar mahkemelerin temel hukuk kuralları çerçevesinde ilerleyerek NFT’lere ait durumlara yorumlar getirdiğini bizlere göstermiştir”
Ayrıca mahkemeler, NFT’lerin halihazırdaki düzenlemeler ve yasalar kapsamında açıkça korunacağını belirtti. Bu durum, NFT hak sahiplerine de itimat veriyor.
NFT’lerin hak ihlalleri de hukukî süreçlerin odak noktasında yer aldı. Av. Memnun Yıldırım Köse, gelişen NFT eserlerinin çok fazla hak ihlaline maruz kaldığının altını çizdi. Köse, NFT oluşturma ve geliştirme haklarının dijital yapıtın yaratıcısına ilişkin olması gerektiğini savundu.
NFT Düzenlemeleri ve Dava Boyutu
Genel olarak dijital varlıkların bir düzenleme ve kontrol muhtaçlığı olduğu sık sık konuşuluyor. Bilhassa son vakitlerde yaşanan kripto olayları da bu düzenleme tartışmalarını körüklemiş oldu.
NFT’lerin kıymetlendirilmesi ve düzenlenmesi merak konusu oldu. Bu kapsamda Avukat Tuğsan Yılmaz, NFT’lerin teklik ve özgünlük kavramları içermesi sebebiyle öbür dijital varlık eserlerinden farklı kategoride incelenmesi gerektiğini lisana getirdi.
Ayrıca Yılmaz, Türkiye’nin hukuk sisteminde yer alan Fikir ve Sanat Yapıtları Kanunu ve mevzuat uyarınca problemlerin tahlili için yasal süreçlerin takip edilmesi gerektiğini aktardı.
Konuyla ilgili görüşlerini paylaşan Yılmaz, şunları söyledi;
“NFT’lerin Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu(FSEK) 1/B. maddenin eser tanımını karşılaması durumunda hukuken koruma altında olduğunu kabul etmek mümkündür. Bu maddede eser kavramı “sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim ve edebiyat, musiki, güzel sanatlar veya sinema eserleri olarak sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulleri” olarak tanımlanmıştır”
Av. Havva Yıldız da bu bahiste düzenlemelere olan muhtaçlığın masada yer aldığını lisana getirdi. Yıldız, NFT eserlerinin türel durumuna ait besbelli bir yaklaşım olmadığını aktardı.
Türkiye’de şimdi NFT’ler ile ilgili uyuşmazlıklar mahkeme boyutuna gelmedi. Fakat Cem Karaca‘nın portresinin murislerinden izin alınmadan NFT’ye çevrilmesi dava sürecine dönüştü.
Cem Karaca’ya ilişkin portrenin NFT’ye dönüştürülmesi ve OpenSea aracılığıyla satışa sunulması, sanatkarın murisleri tarafından dava edildi. Mahkeme, platformdaki NFT’lerin satışının engellenmesine karar verdi.
Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Av. Keyifli Yıldırım Köse, şunları söyledi;
“Devam etmekte olan bu uyuşmazlığın, NFT’lerle ilgili Türkiye’de verilmiş ilk mahkeme kararı olmasının yanı sıra NFT’lerin ihtiyati tedbir kararlarına konu olabildiği hususunu da açıkça gösterdi”
