Cardano Nedir? ADA Ne İşe Yarar?
Cardano nedir? Cardano akademik usullerle geliştirilen, ölçeklenebilirliği yüksek ve etraf dostu bir Blockchain ağıdır. Bu makalede Cardano nedir, ne sunmaktadır, ADA nedir, ne işe yarar, nasıl alınır üzere yatırımcıların sıkça sorduğu soruları yanıtlamaya çalıştık. Coinler.us olarak, merak eden okurlarımız için derledik. Gelin birlikte inceleyelim.
Cardano nedir?
Cardano, akıllı mukavelelere sahip, Proof-of-Stake konsensüs düzeneğiyle çalışan, merkeziyetsiz bir Blockchain ağıdır. Hakemli araştırmalara dayanması ve akademisyenler tarafından geliştirilmesi nedeniyle öne çıkan bir projedir. Akademik halde geliştirilmesi, Cardano’nun alandaki en güzel kodlamaya sahip Blockchain’lerden biri olmasını sağlamıştır. Ayrıyeten şu anda Blockchain ağlarının karşı karşıya olduğu en büyük meselelerden kimilerini rasyonel biçimde ele aldığını göstermektedir. Cardano, 3. jenerasyon bir ağdır ve alanda “Ethereum Katili” olarak tanımlanan birkaç projeden biridir. Tıpkı Ethereum üzere, Cardano da akıllı mukaveleler aracılığıyla dApp ve NFT üzere eserlerin geliştirilmesini takviyeler. Lakin bu işlemleri ondan çok daha yeterli bir biçimde yapar. Bunu, büyük ölçüde lokal kripto para ünitesi olan ADA ile mümkün kılar.
Cardano ne sunmaktadır?
Bitcoin 1. jenerasyon, Ethereum ise 2. jenerasyon ağlar olarak tanımlanmaktadır. Cardano, ilk iki kuşak kripto ağlarının karşılaştığı üç ana sorunu çözmeye çalışır. Bu ana problemler; ölçeklenebilirlik, sürdürülebilirlik ve birlikte çalışabilirliktir. İlk iki kuşak Blockchain’lerin hâlâ karşılaştığı en büyük problemlerden biri ölçeklenebilirlik sıkıntısıdır. Bu meseleler çoğunlukla Bitcoin üzere Proof-of-Work ağları nedeniyle ortaya çıkar. Örneğin Bitcoin, saniyede sırf 5-7 işlem gerçekleştirebilmektedir. Bu, Blockchain kullanımının düşük olduğu ilk devirlerinde bir sorun değildir. Fakat mevcut popülarite ve benimsenmeyle birlikte önemli bir sorun olarak öne çıkmıştır. Bununla birlikte Cardano, birçok ağı “çapraz zincirli köprü” teknolojisi aracılığıyla birbirine bağlar.
Cardano ağı Proof-of-Stake konsensüs sistemiyle çalışır. Bu ağın sürdürülebilirliği için hayli değerlidir. Blockchain’in PoS sistemi, öbür ağlardan daha az güç tüketmesi nedeniyle öne çıkmaktadır. Cardano’nun 5 kademeli bir yol haritası bulunmaktadır. Yol haritası NFT’ler, akıllı mukaveleler, yan zincirler ve özyönetim üzere çeşitli gelişmeleri içerir. İlk 3 kademeyi muvaffakiyetle tamamlayan ağ, 4. basamak olan yan zincirler üzerinde çalışmaktadır. Ağ, akıllı mukaveleleri, birlikte çalışabilirliği, DeFi protokollerini ve dApp’leri takviyeler. Cardano yakın vakitte SundaeSwap isimli bir DEX yayınladı. Bu DEX ağın ilk merkeziyetsiz borsası olma unvanını taşıyor. Cardano’nun dApp’lerinin kullanımı her ay artmaya devam ediyor. Bununla birlikte proje, NFT alanında da bir ölçü popülerlik kazanmaya başlıyor üzere duruyor. Yakın vakitte proje, ölçeklenebilirliği güzelleştirmesi beklenen Vasil hard fork yükseltmesini yayınladı.
Cardano nasıl kuruldu?
Cardano, Charles Hoskinson tarafından 2015 yılında geliştirilmeye başladı. Evvelden Hoskinson, tanınan Blockchain ağlarından biri olan Ethereum’un grubundaydı. Lakin, kuruculardan biri olan Vitalik Buterin ile Ethereum’un geleceği konusunda anlaşamadılar. Sonuç olarak, Ethereum takımından ayrıldı ve Cardano’yu geliştirmek için harekete geçti. İki yıllık bir çalışmanın akabinde Hoskinson ve ekibi, 29 Eylül 2017’de Cardano’yu halka açık bir halde piyasaya sürdü. Ağ ismini 16. yüzyılda yaşayan Gerolamo Cardano isimli matematikçiden alıyor. Artık proje, akademik ve metodik bir halde yavaş lakin emin adımlarla yolunda ilerliyor.
ADA nedir? Ne işe yarar?
ADA token, Cardano ağının mahallî kripto para ünitesidir. Staking ve yönetişim üzere çeşitli gayelerle kullanılmaktadır. Cardano’da staking sistemine “hazine sistemi” ismi verilir. Buna göre kullanıcılar, ADA tokenlerini stake ederek çeşitli mükafatlar kazanabilmektedir. Stake edilen tokenler, ağa finansman sağlar ve merkeziyetsizliği takviyeler. Merkeziyetsizlik konusunda Cardano, sıvı demokrasi ismini verdiği bir sistemle çalışır. Bu sistemde daha çok token stake eden kullanıcılar, ağın idaresinde daha fazla kelam hakkına sahiptir. ADA sahipleri, stake ettikleri token ölçüsüne bağlı olarak platformu yönetebilmektedir. Ayrıyeten, idareye teklif sunarak direkt iştirak sağlayabilmektedirler. Ağ, Etiyopya ve Gürcistan üzere ülkelerde devlet bazında teknolojik ilerlemeyi çeşitli projelerle takviyeler. ADA sahipleri bu projelere iştirak sağlayabilmektedir. Örneğin proje, Etiyopya’daki öğrenciler için, dijital kimlikler vermeyi amaçlayan Atala Prism projesine sahiptir. Bu kimlik kartları, öğrencilerin akademik bilgileri üzere çok sayıda bilgiyi barındırmaktadır.
Cardano nedir? ADA nasıl alınır?
Cardano projesiyle ilgilenen şahıslar, ağı kullanma yahut yatırım hedefiyle ADA satın alabilmektedir. ADA satın almak için öncelikle tokenin listelendiği bir borsa bulunmalıdır. ADA token; Binance, Huobi Küresel, Kraken, Crypto.com üzere birçok borsada işlem görmektedir. İlgili yatırımcılar bu borsalardan birine üye olmalı ve hesaplarını doğrulamalıdır. Akabinde ADA paritelerine uygun bir varlığı cüzdanlarına yatırmaları gerekmektedir. Böylelikle token için alım buyruğu verebilmektedirler.
