LUNA’yı kurtarma planı işe yaramadı
Bir dolara eşit olmak üzere tasarlanan kripto para UST’nin fiyatını dengelemek için birebir takım tarafından çıkarılan “stabil coin” LUNA’nın arzının artırılması kıymet kayıplarını çok yüksek düzeylere taşıdı. LUNA’nın pahası, gördüğü en yüksek düzey olan 120 dolardan neredeyse sıfıra düştü.
LUNA’nın fiyatında yaşanan bu hareketlilik sonrası evvel Binance borsası, vadeli süreçlerde LUNA’yı delist etti. Akabinde fiyatın sıfıra yaklaşması nedeniyle “LUNA/BTC, LUNA/BIDR, LUNA/AUD, LUNA/BNB, LUNA/ETH, LUNA/USDT, LUNA/GBP, LUNA/BRL, LUNA/TRY ve LUNA/EUR” işlem çiftleri borsadan kaldırıldı.
Icrypex Hazine Direktörü Gökçe Çalışan, kripto para piyasalarında yer alan LUNA’nın piyasa büyüklüğü bakımından birinci 10’da yer alan bir coin olduğunu belirterek, “LUNA’nın likidite havuzları ortasında geçiş yaparken ve en zayıf olduğu anda gerçekleşen olay sonucunda, LUNA 1 dolarlık kıymetinden saparak sert bir formda düşüşe geçti. Tam da ABD’nin enflasyon verisine denk gelmesi kaygıyı artırdı. UST’yi tekrar 1 dolara eşitlemek için grup tarafından bir plan açıklandı lakin planın işe yaramadığını gördük.” dedi.
“Siyah kuğu faciası yaşandı”
Çalışan, yaptığı açıklamada kripto para piyasasının uzun müddettir makro ekonomik kaygılar nedeniyle baskılandığını söz etti. Son 40 yılın en yüksek enflasyonu ile uğraş edildiğini anımsatan Çalışan, “Rusya ve Ukrayna ortasındaki tansiyonun çözülememesinin tesirleri ve değişen merkez bankası para siyasetleri ile aslında riskli varlıklara önemli satışlar gelmişti. Buna ek olarak kripto para piyasasında da siyah kuğu olarak nitelendirilebilecek bir facia yaşadık.” diye konuştu.
Çalışan, piyasa büyüklüğü bakımından birinci 10’da yer alan LUNA’nın bedelinin iki günde sıfırlandığına dikkati çekerek, bunun kripto para kanadındaki satış baskısının artmasına neden olduğunu söyledi.
Kripto para piyasasında doları takip eden ve fiyatı 1 dolarla eşit olan kripto paralara “stabil coin” dendiğini anlatan Çalışan, şöyle devam etti:
“Basitçe iki çeşit stabil coin bulunuyor. Birincisi rezervinde arzda bulunan coin ölçüsü kadar dolar ya da dolara eş varlık tutan stabil coinler, ikincisi ise 1 dolar fiyat eşitliğini yazılım ile sağlayan algoritmik stabil coinler. Algoritmik stabil coinler epeyce yeni ve yavaş yavaş benimsenmeye başlanmıştı. UST bir algoritmik stabil coindi.”
“Algoritmik stabil coinler yeni teknolojiler”
Çalışan, UST’nin pahasını artırabilmek için arza daima LUNA verildiğini ve olay öncesi 750 milyon adet olan LUNA arzının saatler içinde 20 milyara ulaştığını, şu anda da 6 trilyonun üzerinde olduğunu kaydetti.
Yakın vakitte LUNA’nın ekosistem içinde en emniyetli projeler ortasında sayıldığını vurgulayan Çalışan, kelamlarını şöyle tamamladı:
“Algoritmik stabil coinler epey yeni teknolojiler. Ekosistemin yaşanandan çıkarması gereken çok fazla ders var. Blok zincir tarafındaki gelişmeler şimdi çok yeni ve teknoloji şimdi emekleyen bir bebek. Risk ve portföy idaresinin değerini ve yatırım yaparken, bu yeni teknolojiye adaptasyonda çok erken bir devirde olduğumuzu unutmamamız gerektiğini bir sefer daha görmüş olduk.”
“Kara kışın son çığı düştü”
BeInCrypto Türkiye Analisti Yağmur Bayoğlu, kripto piyasalarında son bir haftada yaşanan harika gelişmeler ve Terra’nın “sabit coin”i olan UST ve LUNA’da yaşanan düşüşün dramatik olduğunu belirterek, “Heyecan uyandırarak rekorlar kıran bu proje, birebir dayanağı düşerken göremediği için kendi yalnızlığıyla tarihin sayfalarına gidecek izlenimi veriyor.” dedi.
Bayoğlu, kripto para piyasalarının son iki yıldır kıymetli eşikleri teker teker aştığına değinerek, global piyasalarda yaşanan sarsıntının da tesiriyle 7 aydır düşüş eğiliminin tesirli olduğunu kaydetti.
Son ABD Merkez Bankası (Fed) kararlarının da başta Bitcoin olmak üzere düşen fiyat hareketlerini tetiklediğini vurgulayan Bayoğlu, şöyle devam etti: “Terra Vakfı’nın bir projesi olan LUNA ve kıymeti 1 dolara sabitlenmiş kripto para UST, 7 Mart’ta paha kaybetmeye başladı. Terra’nın yapısı, UST ve onun getirileriyle yükseliyordu. Yapı gereği UST havuzlarında bulunan para, bu stabil coinin bedelini 1 dolara taşıyor, oradaki havuzlara olan talep arttıkça, Terra’nın coini LUNA’nın arzı azalıyordu. Kabaca söylemek gerekirse UST ne kadar ilgi görürse LUNA’nın fiyatı da o kadar artıyordu. Bu, aslında pek emniyetli bir yapı değildi lakin Terra Vakfı kurucusu ve UST’nin yaratıcısı Do Kwon, piyasanın ilgisini çeken büyük bir pasif gelir imkanı sundu. Hasebiyle işler düzgün giderken bu durum LUNA fiyatını rekor düzeyler olan 120 dolara getirmişti.”
Bayoğlu, piyasadaki “ayı sezonu”nun son tesirini dün gösterdiğini ve LUNA-UST münasebeti üzerinden tüm yatırımcıları vurduğunu belirterek, “UST havuzlarından yaşanan çıkışlar, fiyatın 1 dolarlık sabit pahasını kaybetmesine, bunun karşısında da LUNA arzını artırarak dengelenmeye çalışan coinin fiyatının düşmesine neden oldu. Kara kışın tahminen de son çığı bu türlü düştü.” diye konuştu.
“Kripto paralar, yine ihtişamlı günlerine dönecek”
UST’nin kıymetinin 0,22 dolara kadar düştüğünü ve 120 dolar düzeyini test eden LUNA’nın bugün borsalardan delist edilmeye başlandığını belirten Bayoğlu, “Vakıf, toparlanmak için gereken nakit kaynağı hiçbir yerden bulamamış üzere görünüyor.” sözünü kullandı.
Bayoğlu, tüm yaşananlara karşın kripto para piyasalarının bu meselelerin üstesinden gelebileceğini öne sürerek, kelamlarını şöyle tamamladı: “Belirli kaidelerde bu tip meselelerle karşılaşsa da şimdi emekleme periyodunda olan bir alan olduğu unutulmamalı. Kripto paraların inançlı liman olma özelliği ise şu an pratikte karşılık bulmuyor. Dijital altın telaffuzlarından çok, büyük potansiyel vadeden teknoloji payları mantığında fiyatlanan kripto paralar, önümüzdeki yıllar yahut aylar içinde, tekrar sükse yapacağı ihtişamlı günlere dönecektir.”
