Nobel Ödüllü Ekonomistten 12 Kripto Para Yorumu!

Nobel Ödüllü ekonomist ve New York Times köşe muharriri, yıllar içinde kripto para ünitesi sanayisini birçok sebepten ötürü eleştirdi. Bunların başında hatalıların kullanması, işlemleri karmaşıklaştırmak, savunmasız insanları avlamak ve piramit şeması üzere faktörler yer alıyordu. İşte detaylar…

Nobel ödüllü ekonomist, kripto para kesimini 12 hususta eleştirdi

Nobel ödüllü ekonomist, kripto para ünitelerini anlamsız, müsrif ve neredeyse kıymetsiz olarak nitelendirdi. Paul Krugman ayrıyeten kriptoyu çoğunlukla hatalılar için bir araç olarak tanımladı. Büyük ölçüde bir Ponzi şeması olarak reddetti. Paul Krugman, Bitcoin ve öteki kripto para ünitelerini tekraren eleştirdi. Kriptoları işe yaramaz, savurgan, niş ve sırf hype ve spekülasyon nedeniyle değer deposu olmadığını kaydetti. İşte Krugman’ın son on yılda kripto hakkında en âlâ 12 alıntısı:

• İnsanlar, Adam Smith’in 1776’da aptalca ve modası geçmiş olarak kabul ettiği biçimde, yaratılması gerçek kaynakları boşa harcamayı gerektiren bir çeşit kripto para ünitesi yaratmanın akıllı, hatta son teknoloji olduğunu düşünüyor.
• Başarılı olmak için, para hem bir değişim aracı hem de makul derecede istikrarlı bir değer deposu olmalıdır. Bitcoin’in neden istikrarlı bir değer deposu olması gerektiği büsbütün belirsizliğini koruyor.
• Kripto paralara duyulan ilgi çok garip görünüyor zira bu, uzun vadeli trendin tam aykırısı tarafta ilerliyor. Neredeyse sürtünmesiz süreçler yerine, yüksek iş yapma maliyetlerimiz var, zira bir Bitcoin yahut öbür bir kripto para ünitesini transfer etmek, geçmiş süreçlerin eksiksiz bir geçmişini sağlamayı gerektiriyor. Bir fare tıklamasıyla yaratılan para yerine, kaynak açısından ağır hesaplamalar yoluyla yaratılması gereken paramız var.

• Kripto para ünitelerinin geri dönüşü yoktur, gerçeğe bağlı değildir. Bedelleri büsbütün kendi kendini gerçekleştiren beklentilere bağlıdır. Bu da toplam çöküşün gerçek bir mümkünlük olduğu manasına gelir. Spekülatörler bir anda BTC’nin pahası olmadığını düşünseydi, Bitcoin’ler bedelsiz hale gelirdi.
• Bitcoin’in (muhtemelen diğer kripto para birimleri olmasa da) temel olarak karaborsa işlemleri ve vergi kaçakçılığı için kullanımda kaldığı potansiyel bir istikrar olabilir. Fakat bu istikrar, şayet varsa, buradan elde edilmesi güç olacaktır. Blokajlı bir gelecek hayali ölürse, hayal kırıklığı muhtemelen her şeyi çökertir.
• Kripto faal bir halde pazarlandı. Hem fütüristik görünmeyi hem de hükümetin tasarruflarınızı şişireceği eski üslup altın böceği endişelerine hitap etmeyi başarıyor. Yatırımcıların büyük geçmiş yararları kaçırmaktan telaş ediyor. Böylelikle kripto para haline geldi. Büyük bir varlık sınıfı, kimse bunun hangi yasal maksat için olduğunu açıkça açıklayamasa bile.
• 2000’lerin subprime kriziyle rahatsız edici paralellikler görüyorum. Hayır, kripto finansal sistemi tehdit etmiyor, sayılar bunu yapacak kadar büyük değil. Lakin kripto risklerinin orantısız bir halde düştüğüne dair artan ispatlar var. Neye bulaştığını bilmeyen ve olumsuz tarafla başa çıkmak için zayıf pozisyonda olan beşerler var.
• Bitcoin, ailenizi müdafaa ve kendi paranızı hükümetler yahut bankalardan bağımsız olarak yönetme üzere kendi kendine yeten bir bireycilik fantezisine oynuyor.

• Kripto para üniteleri, ekonomik süreçlerde kripto piyasalarındaki spekülasyonlar dışında neredeyse hiçbir rol oynamıyor. Yanıtınız buna “zaman ver” ise, Bitcoin’in 2009’dan beri vakti vardı. Bu da onu teknoloji standartlarına göre eski kılıyor.
• Benim üzere, kriptonun büyük ölçüde bir Ponzi şeması olduğuna inanıyorsanız, bu an, planın yeni kullanıcıları tükettiği an olabilir.
• Jim Chanos, kriptoyu “yırtıcı bir hurdalık” olarak nitelendirdi. Eh, o kadar ileri gitmezdim. Aslında, ikinci sefer düşününce, giderdim.
• Gördüğüm kadarıyla, kripto bir cins postmodern piramit şemasına dönüştü. Sanayi, yatırımcıları tekno gevezelik ve özgürlükçülük kombinasyonuyla cezbetti. Bunu nakit akışının bir kısmını satın almak için kullandı. Bir müddetliğine, riskler artsa bile, alan aslında düzenlenemeyecek kadar büyük hale geldi.