Rusya, ABD yaptırımlarını aşmak için kripto paraları kullanabilir mi?
.com – 2014 yılında Rusya’nın Kırım’a müdahalesinden sonra ABD, ülkedeki kişi ve kurumların Rus bankaları ve başka şirketleriyle ticari bağlar kurmasını yasaklamıştı. ABD tarafından alınan bu yaptırım kararı, o yıllarda Rusya iktisadına değerli bir darbe vurmuştu. O tarihten bu yana ise kripto para piyasaları kıymetli bir basamak kaydetti ve giderek büyüyen bir pazar haline geldi.
Kripto paraların gelişimi, yaptırım uygulayan ülkelerin de kaygılarını lisana getirmesine yol açtı. İçinde bulunduğumuz periyotta kripto para piyasaları olgunlaşarak artık klâsik piyasalarla daha entegre hale geldi. Bu durum, artık Rusya’nın bu sefer yaptırımlardan kaçınmak için kripto paraları bir siyaset aracı olarak kullanacak mı sorusunu akıllara getiriyor.
Bu hafta ABD ve Avrupa kanadından Rus bankalarına yabancı sermayeye erişimi engelleme gayesini taşıyan birtakım yaptırımlar uygulandı. Şu ana kadar alınan önlemlerin, Rusya’nın dış borçlanmasının zayıf olmasından ötürü çok tesirli olmayacağı düşünülüyor. Lakin yaptırımların boyutlarının artırılması durumunda, örneğin milletlerarası para transferlerine erişiminin engellenmesi üzere, uzmanlar bu manileri aşmak için Rusya’nın kripto paralara yönelme alternatifinin gündeme gelebileceğini düşünüyorlar.
ABD idaresi kripto paralarla ilgili araştırmalarını hızlandırdı
Amerikan doları, dünyanın rezerv para ünitesi pozisyonunda olduğu için ABD, yaptırımları güçlü bir diplomatik araç olarak kullanabiliyor. Öteki yandan ABD, kripto paralar üzerinde istediği tesire şimdi sahip değil. Bundan ötürü geçtiğimiz devirlerde Biden idaresi, kripto paraların yaptırımların tesirini azaltma potansiyelinin farkında olarak bu bölümle ilgili araştırmalarına sürat verdi ve mevzuyla ilgili kapsamlı raporlar hazırlandı.
Uzman görüşleri, yaptırımların boyutu, Rusya’nın milletlerarası para transferlerini engelleme boyutuna kadar ulaşırsa ülkenin kripto paraları kullanmak için birkaç araca sahip olduğu istikametinde. Çünkü Rusya’nın dijital ruble için araştırmalarına devam ettiği biliniyor. 2020 yılının sonlarından bu yana devam eden geliştirme uğraşlarında Rus yetkililer, dijital rublenin ABD dolarına daha az bağımlı hale getirme ve yaptırımlara karşı daha sağlam olma potansiyeline sahip olduğunu lisana getirmişti. Buradaki tek pürüzün doları bertaraf ederek ticaret yapmayı kabul edecek ülkelerle muahede yapmak olduğu düşünülüyor.
Yaptırımlardan kaçınmak için kripto paraları kullanan ülkeler
Öbür yandan hâlihazırda yaptırım uygulanan Kuzey Kore ve İran üzere ülkelerin, ABD ve Birleşmiş Milletler raporlarına nazaran bu ticari engellemelerden kaçınmak için kripto paraları kullandığı tez ediliyor. Yakın vakitte yayınlanan bir BM raporu da Kuzey Kore’nin nükleer füze programını finanse etmek için kripto şirketlerini istismar ettiklerini gündeme getirmişti.
Dünya Bankası raporlarına nazaran ithalat ve ihracat kaleminde Rusya’nın en büyük ticaret ortağı olan Çin, şimdiden kendi merkez bankası dijital para ünitesini piyasaya sürmüş durumda. Çin başkanı Xi Jinping, yakın vakitte Çin’in Rusya ile bağını sınırsız olarak değerlendirmişti. Bu bağlamda yaptırımların milletlerarası para transferlerini engelleme boyutuna kadar çıkması, güçlü ticari bağlantıları bulunan iki ülkenin ticaret için alternatif yollara yönelmesine neden olabilir.
Müellif:
